Aan de rivier het Gein bij Abcoude schilderde Piet Mondriaan omstreeks 1903 de Oostzijdse molen als donker silhouet, weerspiegeld in het maanlicht. Deze kunstreproductie wordt op aanvraag in ons atelier gedrukt in een oplage van honderd genummerde exemplaren en ingelijst aan huis bezorgd.
Oostzijdse molen aan het Gein bij maanlicht
Techniek, papier en lijst
Pigmentdruk op Hahnemühle Museum Etching, 350 g/m²: mat, zuurvrij, met een zichtbare vezelstructuur die de verfhuid van het origineel benadert. De lijst is een slanke, matzwarte aluminium profiellijst, in Nederland gemaakt. Geen glas: je kijkt naar het papier, niet naar je eigen spiegelbeeld.
Bezorging
Geen pakketje. Elk werk verlaat het atelier ingelijst, in een op maat gemaakte doos, en reist als vracht: niet gesorteerd, niet gestapeld, niet gegooid. Wij bezorgen aan huis, zodat het werk aankomt zoals het bij ons vertrok.
Waarom willem.
Eén papier, één lijst, één maatvoering die klopt. Wij kiezen vooraf, zodat je alleen nog het werk hoeft te kiezen. Geen eindeloze combinaties, geen twijfel: een verzameling oude meesters, gedrukt zoals ze het verdienen.
Oostzijdse molen aan het Gein bij maanlicht, ca. 1903
Landschap (nachtgezicht) · ca. 75,5 × 63 cm (29,7 × 24,8 in)
Impressionisme
Rijksmuseum, Amsterdam, inv. SK-A-4987
Catalogustekst
Aan de rivier het Gein bij Abcoude stond de Oostzijdse molen, die Piet Mondriaan omstreeks 1903 als donker silhouet tegen de nachthemel schilderde. Het doek meet ongeveer 75,5 bij 63 centimeter, is olieverf op doek en hangt in het Rijksmuseum in Amsterdam onder inventarisnummer SK-A-4987. De molen staat midden in het beeld, met de maan half achter een wolk erboven. Rechts ligt een zomerhuis bij een bocht in de rivier; links sluit een groep bomen de horizon af. In het stille water op de voorgrond keert de molen terug als weerspiegeling in het maanlicht.
De kleur is teruggebracht tot diepe blauwen en zwarten, met enkele lichtere toetsen waar de maan het wateroppervlak raakt. Mondriaan legde de verf in brede, rustige vlakken aan en vermeed elk detail dat het silhouet zou verstoren. Molens behoorden in deze jaren tot zijn vaste onderwerpen; hij zocht ze op langs het Gein en de Amstel en schilderde ze bij dag en bij nacht. Het nachtelijke licht dwong tot een vereenvoudiging die zijn latere werk zou kenmerken.
Het doek hoort bij Mondriaans impressionistische periode, jaren voor zijn overgang naar de abstractie, en maakt deel uit van de collectie van het Rijksmuseum. Rond 1904 werd het vermoedelijk verworven door de Deense familie Kallenbach Pedersen in Aabenraa, waar het ruim een eeuw in particulier bezit bleef, tot het Rijksmuseum het in 2005 verwierf met steun van de BankGiro Loterij en het Rijksmuseum Fonds.
Vandaag hangt Oostzijdse molen aan het Gein bij maanlicht in het Rijksmuseum in Amsterdam, waar de vroege Mondriaan naast zijn abstracte doeken te zien is. Bij willem. wordt het als kunstdruk in een oplage van honderd genummerde exemplaren uitgevoerd, op aanvraag gedrukt in het eigen atelier in Nederland en binnen drie weken ingelijst aan huis bezorgd.
Over de stroming
Het impressionisme kwam op in het Parijs van de jaren zeventig van de negentiende eeuw en legde het vluchtige licht van een moment vast. De schilders werkten buiten, met losse toetsen en heldere, ongemengde kleur. Schaduwen zijn er niet zwart, maar gekleurd. Niet het onderwerp maar de waarneming van licht en atmosfeer stond voorop, wat destijds als schokkend onaf werd ervaren.
In deze verzameling staan Claude Monet en Camille Pissarro voor deze omslag in het kijken. Monet schilderde hetzelfde tafereel keer op keer, bij wisselend licht en weer. Pissarro bracht het land en de stad in beeld met een rustige, gelijkmatige toets. Zij schilderden de wereld zoals het oog haar op dat moment ving, en zetten daarmee de deur open naar de moderne kunst.
Wie het impressionisme herkent, let op de losse, zichtbare toets, de heldere kleur en de gekleurde schaduw. De schilders werkten vaak buiten en in reeksen, om hetzelfde tafereel bij wisselend licht vast te leggen. Wat eerst als onaf werd afgewezen, groeide uit tot een breed gewaardeerde stroming en tot het begin van de moderne schilderkunst. Wat erop volgde staat onder het post-impressionisme; het verschil met het latere expressionisme is dat de impressionist schildert wat het oog ziet en de expressionist wat het gevoel ermee doet.
Meer van Piet Mondriaan
Meer uit Impressionisme
