Vallende ster uit 1884 is het hoofdwerk van Witold Pruszkowski, die geldt als de eerste Poolse symbolist nog vóór Jacek Malczewski. Deze kunstreproductie wordt op aanvraag in ons atelier gedrukt in een oplage van honderd genummerde exemplaren en ingelijst aan huis bezorgd.
Vallende ster
Techniek, papier en lijst
Pigmentdruk op Hahnemühle Museum Etching, 350 g/m²: mat, zuurvrij, met een zichtbare vezelstructuur die de verfhuid van het origineel benadert. De lijst is een slanke, matzwarte aluminium profiellijst, in Nederland gemaakt. Geen glas: je kijkt naar het papier, niet naar je eigen spiegelbeeld.
Bezorging
Geen pakketje. Elk werk verlaat het atelier ingelijst, in een op maat gemaakte doos, en reist als vracht: niet gesorteerd, niet gestapeld, niet gegooid. Wij bezorgen aan huis, zodat het werk aankomt zoals het bij ons vertrok.
Waarom willem.
Eén papier, één lijst, één maatvoering die klopt. Wij kiezen vooraf, zodat je alleen nog het werk hoeft te kiezen. Geen eindeloze combinaties, geen twijfel: een verzameling oude meesters, gedrukt zoals ze het verdienen.
Vallende ster (Spadająca gwiazda), 1884
Symbolistisch figuurstuk · 132 × 168 cm (52,0 × 66,1 in)
Symbolisme
Nationaal Museum Warschau (Muzeum Narodowe), Warschau, inv. MP 358
Catalogustekst
Vallende ster toont een naakte vrouwenfiguur die languit door een donkere sterrenhemel zweeft, het lichaam achterover in de val en omringd door verspreide lichtpunten. Witold Pruszkowski schilderde het werk in 1884 in Mników, een dorp bij Kraków waar hij een huis had. De figuur verbeeldt een meteoor en staat niet in een bestaand landschap maar in een symbolistische voorstelling. Het doek meet 168 bij 132 centimeter.
De compositie legt het lichaam diagonaal over het doek, met het hoofd linksonder en de voeten naar de rechterbovenhoek gericht. Pruszkowski hield de achtergrond diep en donker en zette de huid daar in koele, lichtende tonen tegenover, zodat de gestalte oplicht als de kern van de meteoor zelf. In de hemel is de toets los en korrelig, op het lichaam is de modellering glad en zorgvuldig.
Vallende ster geldt als het hoofdwerk in het oeuvre van Pruszkowski, die vaak wordt aangewezen als de eerste Poolse symbolist, vóór Jacek Malczewski. Hij signeerde het doek in Mników op 20 mei 1884. Nog in datzelfde jaar werd het getoond bij het Kraków Genootschap van Vrienden van Schone Kunsten, en daarna in zalen in Warschau en Lwów.
Het schilderij hoort bij het Nationaal Museum Warschau, waar het onder inventarisnummer MP 358 wordt bewaard en zich op dit moment in het depot bevindt, niet op zaal. De registratie is te vinden in de collectie van het Nationaal Museum Warschau. Bij willem. is Vallende ster te verwerven als kunstreproductie in een oplage van honderd genummerde exemplaren, op aanvraag gedrukt in het eigen atelier in Nederland en binnen drie weken ingelijst aan huis bezorgd.
Over de stroming
Het symbolisme keerde zich in de late negentiende eeuw van de zichtbare werkelijkheid af en zocht het innerlijke, het droombeeld en de mythe. Figuren staan er voor een idee; lijn en kleur dragen een verborgen betekenis. De sfeer is stil, geladen en vaak raadselachtig. Tegenover het realisme en het impressionisme stelde de stroming de verbeelding en het gevoel.
In deze verzameling staan Odilon Redon, Arnold Bocklin en Jan Toorop voor die verbeelding. Redon bracht dromen en visioenen in zachte kleur en houtskool. Bocklin schilderde geladen, mythische taferelen als Het dodeneiland. Toorop bouwde zijn allegorieen op uit fijne, golvende lijnen vol figuren. Zij schilderden wat niet direct te zien is, en bereidden met hun nadruk op idee en vorm de moderne kunst voor.
Wie het symbolisme herkent, let op de raadselachtige sfeer, de mythische of dromerige onderwerpen en de nadruk op idee boven weergave. De stroming had geen vaste stijl maar een gedeelde houding, verspreid over heel Europa. Haar aandacht voor het innerlijk en de verbeelding bereidde het pad voor de Jugendstil en voor de vrije vorm van de moderne kunst. Verwant is de romantiek van een halve eeuw eerder, die het gevoel ook boven de rede stelde; het verschil is dat de romantiek dat in het landschap zocht en het symbolisme in de figuur en het teken.
Bron: Kroller-Muller Museum.
Meer uit Symbolisme
