Wanhoop

Wanhoop toont een man met hoge hoed die voorovergebogen over een brugleuning hangt, het hoofd gebogen en van de kijker afgekeerd. Achter hem brandt een rode hemel boven de Oslofjord, gezien vanaf de Ekebergåsen, de heuvel ten oosten van Kristiania (het huidige Oslo). Munch schilderde het doek in 1892 in olieverf op doek, naar een moment dat hij in zijn dagboek beschreef: tijdens een avondwandeling voelde hij een golf van zwaarmoedigheid en zag hij de lucht plotseling rood kleuren. De man kijkt naar dat landschap; hij schreeuwt niet.

De compositie legt de horizon hoog en laat de brug schuin het beeld in lopen, zodat de gebogen figuur klein blijft tegenover de hemel. Munch bracht de verf dun en vloeiend aan, in lange banen die de wolken en het water tot golvende stroken vereenvoudigen. De rode, oranje en gele tonen van de lucht staan tegenover het koele blauw en groen van de fjord. De figuur blijft een donker silhouet in zware kleding, met enkele losse toetsen aangezet.

Wanhoop is de directe voorstudie van De Schreeuw, die Munch een jaar later, in 1893, voltooide. Beide werken delen het decor van de Ekebergåsen en de rood gloeiende hemel; waar de latere figuur zich frontaal naar de kijker wendt, blijft de man hier voorovergebogen tegen de leuning. Het doek markeert een vroege stap in Munchs weg naar het Expressionisme, de stroming die de innerlijke ervaring boven de nauwkeurige waarneming stelt. Het schilderij kwam in het bezit van de Zweedse bankier Ernest Thiel, een van de eerste Scandinavische verzamelaars van Munch, die zijn werk rechtstreeks van de kunstenaar betrok.

Vandaag maakt Wanhoop deel uit van de collectie van het Thielska Galleriet in Stockholm, onder inventarisnummer TG 286, ondergebracht in de museumvilla die Thiel voor zijn verzameling liet bouwen. Bij willem. is het werk verkrijgbaar als kunstdruk in beperkte oplage, op aanvraag gedrukt in het eigen atelier in Nederland en binnen drie weken ingelijst aan huis bezorgd.