Borden van Olga Rozanova ontleedt een buffetkast vol vaatwerk in verschuivende geometrische vlakken, een stilleven op de grens van kubo-futurisme en abstractie. Deze kunstreproductie wordt op aanvraag in ons atelier gedrukt in een oplage van honderd genummerde exemplaren en ingelijst aan huis bezorgd.
Borden
Techniek, papier en lijst
Pigmentdruk op Hahnemühle Museum Etching, 350 g/m²: mat, zuurvrij, met een zichtbare vezelstructuur die de verfhuid van het origineel benadert. De lijst is een slanke, matzwarte aluminium profiellijst, in Nederland gemaakt. Geen glas: je kijkt naar het papier, niet naar je eigen spiegelbeeld.
Bezorging
Geen pakketje. Elk werk verlaat het atelier ingelijst, in een op maat gemaakte doos, en reist als vracht: niet gesorteerd, niet gestapeld, niet gegooid. Wij bezorgen aan huis, zodat het werk aankomt zoals het bij ons vertrok.
Waarom willem.
Eén papier, één lijst, één maatvoering die klopt. Wij kiezen vooraf, zodat je alleen nog het werk hoeft te kiezen. Geen eindeloze combinaties, geen twijfel: een verzameling oude meesters, gedrukt zoals ze het verdienen.
Borden (Шкаф с посудой), 1915
Stilleven · 64 × 45 cm (25,2 × 17,7 in)
Kubo-Futurisme
Staatlijke Tretjakovgalerij, Moskou, inv. 11941
Catalogustekst
Een buffetkast met borden, kopjes, een glas, een mes en een lepel vormt het onderwerp van Borden. Het huishoudelijke vaatwerk is uiteengelegd in geometrische vlakken die over elkaar schuiven, zodat de kast en haar inhoud tegelijk van meer kanten zichtbaar zijn. Olga Rozanova schilderde het stilleven in 1915, toen haar werk de overgang van het kubo-futurisme naar de abstractie maakte. De alledaagse voorwerpen zijn herkenbaar gebleven, maar hun vorm is aan het ritme van het vlak ondergeschikt gemaakt.
Rozanova bouwde de compositie op uit doorschijnende, elkaar overlappende vlakken in gedempte tinten. Randen van borden en kopjes worden herhaald en verschoven, waardoor beweging in het stilstaande tafereel ontstaat. De toets is glad en de kleur egaal opgebracht. Het onderwerp, gekozen uit de eigen keuken, sluit aan bij een reeks stillevens van huisraad die zij in 1915 maakte, met naast dit werk onder meer een naaikist en een werktafel.
Die reeks markeert het punt waarop Rozanova de zichtbare wereld begon los te laten. Nog datzelfde jaar toonde zij op de tentoonstelling 0,10 in Petrograd werk dat volledig abstract was. Borden gaat daaraan vlak vooraf: een stilleven waarin het voorwerp nog aanwezig is terwijl de opbouw van het beeld de hoofdzaak wordt. De stillevens uit die reeks kwamen alle in de Staatlijke Tretjakovgalerij terecht.
Het schilderij, olieverf op doek van 64 bij 45 centimeter, bevindt zich in de Staatlijke Tretjakovgalerij in Moskou. Het is te zien in de collectie van de Staatlijke Tretjakovgalerij. Bij willem. wordt Borden als kunstdruk in beperkte oplage uitgevoerd, op aanvraag gedrukt in het eigen atelier in Nederland en binnen drie weken ingelijst aan huis bezorgd.
Over de stroming
Het kubisme brak vanaf 1907 in Parijs de vorm open in facetten en toonde een voorwerp vanuit meerdere gezichtspunten tegelijk. Ruimte en tijd raken zo in het platte vlak verweven. In Rusland ontstond kort daarna het kubo-futurisme, dat aan die ontleding de beweging en de energie van de moderne, machinale tijd toevoegde. Beide stromingen maakten de weg vrij naar de volledige abstractie.
In deze verzameling staan onder anderen Juan Gris, Jean Metzinger en Ivan Kliun voor deze vernieuwing. Gris gaf het kubisme een heldere, haast bouwkundige orde. Metzinger verbond de facetten met een fijne kleur. Kliun bracht de Russische variant naar de rand van het suprematisme. Zij ontleedden het zichtbare en gaven de schilderkunst een geheel nieuwe grammatica van vorm en ruimte.
Wie het kubisme herkent, let op de opgebroken vorm, de facetten en de gedempte, aardse kleuren van de vroege jaren. Het kubo-futurisme voegde daar meer kleur, ritme en beweging aan toe. Samen vormden zij de scharnier tussen de herkenbare wereld en de volledige abstractie, en hun ontleding van vorm en ruimte bleef de hele eeuw doorwerken. Het suprematisme zette de volgende stap: waar het kubisme het voorwerp ontleedt maar herkenbaar houdt, laat het suprematisme het voorwerp helemaal los.
Meer van Olga Rozanova
Meer uit Kubisme / Kubo-Futurisme
