Muziek I uit 1895 is een klein, vroeg werk van Klimt: een vrouw met een lier verbeeldt de muziek. Deze kunstreproductie wordt op aanvraag in ons atelier gedrukt in een oplage van honderd genummerde exemplaren en ingelijst aan huis bezorgd.
Muziek I
Techniek, papier en lijst
Pigmentdruk op Hahnemühle Museum Etching, 350 g/m²: mat, zuurvrij, met een zichtbare vezelstructuur die de verfhuid van het origineel benadert. De lijst is een slanke, matzwarte aluminium profiellijst, in Nederland gemaakt. Geen glas: je kijkt naar het papier, niet naar je eigen spiegelbeeld.
Bezorging
Geen pakketje. Elk werk verlaat het atelier ingelijst, in een op maat gemaakte doos, en reist als vracht: niet gesorteerd, niet gestapeld, niet gegooid. Wij bezorgen aan huis, zodat het werk aankomt zoals het bij ons vertrok.
Waarom willem.
Eén papier, één lijst, één maatvoering die klopt. Wij kiezen vooraf, zodat je alleen nog het werk hoeft te kiezen. Geen eindeloze combinaties, geen twijfel: een verzameling oude meesters, gedrukt zoals ze het verdienen.
Muziek I (Musik I (Die Musik I)), 1895
Schilderij (olieverf en goudbrons op doek) · 44,5 × 37 cm (17,5 × 14,6 in)
Symbolisme
Neue Pinakothek, Bayerische Staatsgemäldesammlungen, München, inv. 8195
Catalogustekst
Gustav Klimt was drieëndertig jaar toen hij in 1895 Muziek I schilderde, een klein allegorisch paneel uit zijn vroege jaren. Het werk toont een vrouw met een kithara, de antieke lier, in een donkere jurk. Links van haar staat een sfinx, en daarnaast een Grieks masker van Silenus, de metgezel van Dionysos. Samen vormen zij een allegorie van de muziek, ontleend aan de klassieke mythologie. Klimt werkte in Wenen, in de jaren waarin hij zich losmaakte van de academische muur- en plafondschilderkunst waarmee hij eerder naam had gemaakt.
De uitvoering combineert olieverf met goudbrons op doek. De achtergrond blijft schemerig en ondiep, waardoor de figuur en de attributen naar voren komen. Goudbronzen accenten liggen op de lier, het masker en de omlijsting, en geven het kleine oppervlak een matte glans. De vrouw kijkt weg van de kijker en haar gebaar is ingehouden. Het formaat is bescheiden, 37 bij 44,5 centimeter, maar de opbouw is zorgvuldig gewogen.
Muziek I kondigt de motieven aan die Klimts latere stijl zouden bepalen. De mythologische figuren, de vlakke ornamentele opbouw en het spaarzame goud keren terug in zijn werk voor de Wiener Secession, de kunstenaarsgroep die hij in 1897 mee oprichtte. Het paneel geldt als een aanloop naar die vernieuwing. Een grotere uitwerking van hetzelfde thema, Muziek II uit 1898, ging in 1945 verloren bij de brand op Schloss Immendorf.
Muziek I bevindt zich in de Neue Pinakothek in München, onderdeel van de Bayerische Staatsgemäldesammlungen. Het museum verwierf het werk in 1901 rechtstreeks van de kunstenaar op de Münchner Jahresausstellung in de Glaspalast; het draagt inventarisnummer 8195 en is opgenomen in de collectie van de Neue Pinakothek. Bij willem. wordt het als kunstdruk in beperkte oplage uitgevoerd, op aanvraag gedrukt in het eigen atelier in Nederland en binnen drie weken ingelijst aan huis bezorgd.
Over de stroming
Het symbolisme keerde zich in de late negentiende eeuw van de zichtbare werkelijkheid af en zocht het innerlijke, het droombeeld en de mythe. Figuren staan er voor een idee; lijn en kleur dragen een verborgen betekenis. De sfeer is stil, geladen en vaak raadselachtig. Tegenover het realisme en het impressionisme stelde de stroming de verbeelding en het gevoel.
In deze verzameling staan Odilon Redon, Arnold Bocklin en Jan Toorop voor die verbeelding. Redon bracht dromen en visioenen in zachte kleur en houtskool. Bocklin schilderde geladen, mythische taferelen als Het dodeneiland. Toorop bouwde zijn allegorieen op uit fijne, golvende lijnen vol figuren. Zij schilderden wat niet direct te zien is, en bereidden met hun nadruk op idee en vorm de moderne kunst voor.
Wie het symbolisme herkent, let op de raadselachtige sfeer, de mythische of dromerige onderwerpen en de nadruk op idee boven weergave. De stroming had geen vaste stijl maar een gedeelde houding, verspreid over heel Europa. Haar aandacht voor het innerlijk en de verbeelding bereidde het pad voor de Jugendstil en voor de vrije vorm van de moderne kunst. Verwant is de romantiek van een halve eeuw eerder, die het gevoel ook boven de rede stelde; het verschil is dat de romantiek dat in het landschap zocht en het symbolisme in de figuur en het teken.
Bron: Kroller-Muller Museum.
Meer van Gustav Klimt
Meer uit Symbolisme
