Suprematisme van Ivan Kliun uit 1915 toont zwevende geometrische vlakken in een lichte leegte, waarin kleur en vorm het enige onderwerp zijn. Deze kunstreproductie wordt op aanvraag in ons atelier gedrukt in een oplage van honderd genummerde exemplaren en ingelijst aan huis bezorgd.
Suprematisme
Techniek, papier en lijst
Pigmentdruk op Hahnemühle Museum Etching, 350 g/m²: mat, zuurvrij, met een zichtbare vezelstructuur die de verfhuid van het origineel benadert. De lijst is een slanke, matzwarte aluminium profiellijst, in Nederland gemaakt. Geen glas: je kijkt naar het papier, niet naar je eigen spiegelbeeld.
Bezorging
Geen pakketje. Elk werk verlaat het atelier ingelijst, in een op maat gemaakte doos, en reist als vracht: niet gesorteerd, niet gestapeld, niet gegooid. Wij bezorgen aan huis, zodat het werk aankomt zoals het bij ons vertrok.
Waarom willem.
Eén papier, één lijst, één maatvoering die klopt. Wij kiezen vooraf, zodat je alleen nog het werk hoeft te kiezen. Geen eindeloze combinaties, geen twijfel: een verzameling oude meesters, gedrukt zoals ze het verdienen.
Suprematisme (Супрематизм (Suprematizm)), 1915
Abstracte compositie · 53,5 × 64,7 cm (21,1 × 25,5 in)
Suprematisme
Russisch Museum (State Russian Museum), Sint-Petersburg
Catalogustekst
Ivan Kliun sloot zich in 1915 aan bij het suprematisme, de abstracte richting die Kazimir Malevitsj datzelfde jaar in Petrograd lanceerde. Kliun (1873-1943) was een Russische avant-gardekunstenaar en nauwe medestander van Malevitsj binnen de Supremus-groep. Dit doek, Suprematisme, toont een non-figuratieve compositie van geometrische vlakken die vrij in een lichte ruimte zweven. Er is geen voorstelling, geen horizon en geen bovenkant of onderkant; kleur en vorm zijn het enige onderwerp. Het werk meet 64,7 bij 53,5 centimeter en is uitgevoerd in olieverf op doek.
Een groot zwart vlak domineert het midden van de compositie. Het kantelt licht en wordt overlapt door een oranje, getrapte vorm en een rode rechthoek, terwijl een smalle groene balk links het geheel in balans houdt. Rondom drijven dunne lijnen en een enkele boog door de cremekleurige leegte, die de zwaardere vlakken in gewicht tegenspreken. Kliun zette de vormen zonder onderlinge steun neer, zodat ze los van de zwaartekracht lijken te hangen. De egale, vlak aangebrachte verf laat geen toets of textuur zien; het gaat om de verhouding tussen de vlakken, niet om de hand van de schilder.
Het suprematisme brak door op de tentoonstelling 0,10 in Petrograd, die eind 1915 opende en waaraan Kliun deelnam. Naast de doeken van Malevitsj toonde hij daar zijn eigen abstracte werk en ondertekende hij het bijbehorende manifest. Binnen zijn oeuvre markeert Suprematisme de overgang van de kubo-futuristische vormtaal naar de zuivere geometrie van de nieuwe richting.
Vandaag maakt het werk deel uit van de collectie van het Staatlich Russisch Museum in Sint-Petersburg. Als abstracte compositie zonder enige verwijzing naar de zichtbare wereld staat het voor het begin van de non-figuratieve kunst in Rusland. Bij willem. is het te verwerven als kunstdruk in een beperkte oplage, op aanvraag gedrukt in het eigen atelier in Nederland en binnen drie weken ingelijst aan huis bezorgd.
Over de stroming
Het suprematisme ontstond rond 1915 in Rusland en bracht de schilderkunst terug tot haar grondvormen: het vierkant, de balk en de cirkel. Gekleurde vlakken zweven in een lege, witte ruimte, los van elke verwijzing naar de zichtbare wereld. Kleur en verhouding zijn er het enige onderwerp. Kazimir Malevitsj vatte die stap samen in zijn zwarte vierkant, dat hij als een nieuw begin van de kunst beschouwde.
In deze verzameling staan Malevitsj, El Lissitzky en Ivan Kliun voor deze radicale abstractie. Lissitzky zette de vlakken in beweging in zijn constructies, die hij zelf Proun noemde. Kliun bewoog van het kubo-futurisme naar de zuivere vorm. Het suprematisme zocht geen afbeelding maar een geheel nieuw beeld, en oefende grote invloed uit op de vormgeving en de architectuur van de twintigste eeuw.
Wie het suprematisme herkent, let op de zwevende, strak begrensde vlakken, de primaire kleuren en de lege, witte grond. De beweging was kort maar ingrijpend en viel samen met de omwentelingen in Rusland rond 1917. Haar taal van zuivere vorm en ruimte werd opgenomen in de vormgeving, de typografie en de architectuur, en bleef de abstracte kunst voeden. Verwant is De Stijl, die in dezelfde jaren in Nederland ontstond; het verschil is dat De Stijl de vlakken in een vast raster bindt en het suprematisme ze vrij laat zweven.
Bron: Stedelijk Museum, Amsterdam.
Meer uit Suprematisme
