Pape Moe (Geheimzinnig water) van Paul Gauguin toont een Tahitiaanse figuur die uit een verborgen waterval drinkt, geschilderd in 1893. Deze kunstreproductie wordt op aanvraag in ons atelier gedrukt in een oplage van honderd genummerde exemplaren en ingelijst aan huis bezorgd.
Pape Moe (geheimzinnig water)
Techniek, papier en lijst
Pigmentdruk op Hahnemühle Museum Etching, 350 g/m²: mat, zuurvrij, met een zichtbare vezelstructuur die de verfhuid van het origineel benadert. De lijst is een slanke, matzwarte aluminium profiellijst, in Nederland gemaakt. Geen glas: je kijkt naar het papier, niet naar je eigen spiegelbeeld.
Bezorging
Geen pakketje. Elk werk verlaat het atelier ingelijst, in een op maat gemaakte doos, en reist als vracht: niet gesorteerd, niet gestapeld, niet gegooid. Wij bezorgen aan huis, zodat het werk aankomt zoals het bij ons vertrok.
Waarom willem.
Eén papier, één lijst, één maatvoering die klopt. Wij kiezen vooraf, zodat je alleen nog het werk hoeft te kiezen. Geen eindeloze combinaties, geen twijfel: een verzameling oude meesters, gedrukt zoals ze het verdienen.
Pape Moe (geheimzinnig water) (Pape Moe), 1893
Figuurstudie / landschap · 75 × 99 cm (29,5 × 39,0 in)
Symbolisme
Fondation E.G. Bührle (privécollectie), Zürich (privécollectie)
Catalogustekst
Pape Moe toont een Tahitiaanse figuur die zich vooroverbuigt om te drinken uit een smalle waterstraal in een begroeide rotswand. De titel betekent geheimzinnig water. Gauguin schilderde het doek in 1893, kort nadat hij van zijn eerste reis naar Tahiti was teruggekeerd. De figuur staat met de rug naar de kijker, een hand tegen de rots, en vult bijna de volle hoogte van het staande formaat. Rondom stroomt en glinstert het water tussen bladeren en mos.
De compositie is verticaal opgebouwd en meet 99 bij 75 centimeter. Gauguin zette het beeld op in platte kleurvlakken met donkere omtrek, een werkwijze die het motief tot een gesloten vorm maakt. Het groen van de rotswand, het roodbruin van de huid en het blauwgrijs van het water liggen naast elkaar zonder overgang. Diepte ontstaat niet door perspectief maar door de opeenvolging van kleurbanen. Het licht valt gelijkmatig, zonder duidelijke bron, waardoor de scene iets tijdloos krijgt.
Het werk hoort tot het symbolisme dat Gauguin op Tahiti ontwikkelde, waarin een alledaagse handeling de lading van een rite krijgt. Voor de houding van de drinkende figuur greep Gauguin terug op een foto van de fotograaf Charles Georges Spitz, gemaakt tijdens een expeditie op de eilanden. Hetzelfde motief keert terug in aquarellen en in een houtsnede uit dezelfde jaren. Zo verbond Gauguin fotografie, schildering en grafiek tot een reeks rond een beeld.
Pape Moe bevindt zich in een particuliere collectie in Zurich en is daardoor zelden openbaar te zien. Bij willem. wordt het werk als kunstdruk in beperkte oplage uitgevoerd, op aanvraag gedrukt in het eigen atelier in Nederland en binnen drie weken ingelijst aan huis bezorgd.
Over de stroming
Het symbolisme keerde zich in de late negentiende eeuw van de zichtbare werkelijkheid af en zocht het innerlijke, het droombeeld en de mythe. Figuren staan er voor een idee; lijn en kleur dragen een verborgen betekenis. De sfeer is stil, geladen en vaak raadselachtig. Tegenover het realisme en het impressionisme stelde de stroming de verbeelding en het gevoel.
In deze verzameling staan Odilon Redon, Arnold Bocklin en Jan Toorop voor die verbeelding. Redon bracht dromen en visioenen in zachte kleur en houtskool. Bocklin schilderde geladen, mythische taferelen als Het dodeneiland. Toorop bouwde zijn allegorieen op uit fijne, golvende lijnen vol figuren. Zij schilderden wat niet direct te zien is, en bereidden met hun nadruk op idee en vorm de moderne kunst voor.
Wie het symbolisme herkent, let op de raadselachtige sfeer, de mythische of dromerige onderwerpen en de nadruk op idee boven weergave. De stroming had geen vaste stijl maar een gedeelde houding, verspreid over heel Europa. Haar aandacht voor het innerlijk en de verbeelding bereidde het pad voor de Jugendstil en voor de vrije vorm van de moderne kunst. Verwant is de romantiek van een halve eeuw eerder, die het gevoel ook boven de rede stelde; het verschil is dat de romantiek dat in het landschap zocht en het symbolisme in de figuur en het teken.
Bron: Kroller-Muller Museum.
Meer van Paul Gauguin
Meer uit Symbolisme
