De oorsprong van de Melkweg is een laat mythologisch werk van Peter Paul Rubens, geschilderd voor het jachtslot van koning Filips IV. Deze kunstreproductie wordt op aanvraag in ons atelier gedrukt in een oplage van honderd genummerde exemplaren en ingelijst aan huis bezorgd.
De oorsprong van de Melkweg
Techniek, papier en lijst
Pigmentdruk op Hahnemühle Museum Etching, 350 g/m²: mat, zuurvrij, met een zichtbare vezelstructuur die de verfhuid van het origineel benadert. De lijst is een slanke, matzwarte aluminium profiellijst, in Nederland gemaakt. Geen glas: je kijkt naar het papier, niet naar je eigen spiegelbeeld.
Bezorging
Geen pakketje. Elk werk verlaat het atelier ingelijst, in een op maat gemaakte doos, en reist als vracht: niet gesorteerd, niet gestapeld, niet gegooid. Wij bezorgen aan huis, zodat het werk aankomt zoals het bij ons vertrok.
Waarom willem.
Eén papier, één lijst, één maatvoering die klopt. Wij kiezen vooraf, zodat je alleen nog het werk hoeft te kiezen. Geen eindeloze combinaties, geen twijfel: een verzameling oude meesters, gedrukt zoals ze het verdienen.
De oorsprong van de Melkweg (The Birth of the Milky Way), ca. 1636-1638
Mythologisch tafereel · 181 × 244 cm (71,3 × 96,1 in)
Barok
Museo del Prado, Madrid, Madrid, inv. P01668
Catalogustekst
De oorsprong van de Melkweg toont hoe de godin Juno de kleine Hercules aan haar borst legt, terwijl de melk die opspat langs de nachthemel uiteenvalt tot een sliert van sterren. Rechts wacht haar wagen met pauwen, links kijkt een gestalte toe. Rubens schilderde het doek omstreeks 1636 tot 1638 in Antwerpen, aan het einde van zijn loopbaan. Het onderwerp komt uit de klassieke mythologie: Jupiter legde het onwettige kind aan bij de slapende Juno, en de melk die zij morste toen zij ontwaakte, werd de band van sterren aan de hemel.
De compositie draait om het lichte lijf van de godin, dat oplicht tegen een donkere lucht. Rubens bouwt het beeld op met soepele, vloeiende toetsen en verzadigde kleuren: het rood van het gewaad, het blauw van de mantel, het rossige goud van het vlees. De diagonaal van de arm en de neerdwarrelende druppels leiden het oog naar de sterren. De losse, snelle manier van schilderen is kenmerkend voor zijn late werk, waarin hij minder fijn afwerkte en meer op beweging en kleur vertrouwde.
Het werk hoort tot de barok, de stroming waarvan Rubens in de Zuidelijke Nederlanden de voornaamste vertegenwoordiger was. De oorsprong van de Melkweg maakte deel uit van een grote opdracht voor de aankleding van de Torre de la Parada, het jachtslot van koning Filips IV bij Madrid. Rubens ontwierp voor dat huis een uitgebreide reeks mythologische taferelen naar Ovidius; een deel liet hij door zijn atelier uitvoeren, dit doek schilderde hij zelf. Het meet 181 bij 244 centimeter.
Het schilderij bevindt zich in de collectie van het Museo del Prado in Madrid, onder inventarisnummer P01668. Bij willem. is De oorsprong van de Melkweg als kunstdruk in een oplage van honderd genummerde exemplaren verkrijgbaar, op aanvraag gedrukt in ons eigen atelier in Nederland en binnen drie weken ingelijst aan huis bezorgd.
Over de stroming
De barok kwam op rond 1600 en beheerste de zeventiende-eeuwse schilderkunst. Kunstenaars zochten beweging, drama en een sterk contrast tussen licht en donker. Figuren komen uit een diep donker naar voren, gevangen op het hoogtepunt van hun handeling. Caravaggio bracht dat felle spotlicht in de schilderkunst; anderen namen het over en bouwden het uit tot grote, theatrale composities. Onderwerpen als religie, mythologie en het portret kregen zo een directe, lichamelijke kracht.
Binnen deze verzameling staan meesters die elk hun eigen omgang met het licht vonden. Rembrandt liet de blik en het innerlijk oplichten uit de schaduw; Rubens gaf zijn taferelen een volle, bewegelijke opbouw. De barok verbond een nauwkeurige weergave van stof en huid met een groot gevoel voor spanning en gebaar. Die combinatie van kijken en verbeelden bepaalde de schilderkunst tot ver in de achttiende eeuw en werkt nog altijd door.
Wie de barok herkent, let op het spel van fel licht en diepe schaduw, op de schuine opbouw en op het gevangen moment van hoogste spanning. Vanuit Italie verspreidde de stijl zich over heel Europa, van Spanje tot de Nederlanden, en kreeg in elke school een eigen toon. In deze reeks komen die verschillende handen bij elkaar, telkens herkenbaar aan hetzelfde gevoel voor drama en licht. Verwant in het gebruik van licht en drama is de romantiek, twee eeuwen later; het verschil is dat de barok de handeling toont en de romantiek de stemming.
Bron: Rijksmuseum, Amsterdam.
Meer van Peter Paul Rubens
Meer uit Barok
